Definitie
Een lockmachine (in het Engels serger of overlocker) is een machine die stofranden afsnijdt en omwikkelt met draadlussen, zodat je een naad in één keer stikt en afwerkt.
Een lockmachine werkt met drie tot vijf draden, die door naalden en twee grijpers lopen, plus twee messen die de rand vlak voor de steek afsnijden. Het resultaat is de overlocksteek die je aan de binnenkant van bijna alle confectiekleding ziet.
Waarvoor elke instelling dient:
| Draden | Gebruik |
|---|---|
| 3 draden | Randen afwerken, lichte naden, rolzomen |
| 4 draden | Naden in tricot in één keer stikken en afwerken |
| 5 draden | Een kettingsteek plus een overlocksteek, voor stevige naden in geweven stof |
Op tricot is een lockmachine met 4 draden snel en rekbaar, en het differentieeltransport voorkomt dat jersey gaat golven, of rimpelt stof juist expres. Op geweven stof geeft hij een snelle, duurzame randafwerking.
Een lockmachine vervangt geen naaimachine: hij kan niet doorstikken, geen rits inzetten, geen knoopsgat naaien en niet verder van de rand stikken. Het is een tweede machine, geen eerste, en veel mensen naaien jarenlang kleding zonder, met een zigzagsteek en andere afwerkingen (zie naden afwerken zonder lockmachine).
In het Brits-Engels hebben de machine en de steek dezelfde naam: een overlocker naait overlock. In het Nederlands zeg je lockmachine en noem je het werk locken. De dubbele zoom op T-shirts komt van een andere machine, de coverlock.